Öğrencilerin merakla sorduğu “Öğrenci Pasaportu Nedir? Nasıl Alınır?” gibi soruların cevapları rehber niteliğindeki içeriğimizde! Harçsız pasaportun nasıl alındığını, pasaport işlemlerinde hangi belgelerin gerekli olduğunu ve diğer tüm pasaport işlemlerini ele aldık. Hazırsan süreçle ilgili tüm detayları öğrenelim.
Öğrenci Pasaportu Nedir?
Öğrenci pasaportu, devletin Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olup henüz 25 yaşını doldurmamış olan gençlere yurt dışı eğitim ve kültürel gelişimlerini desteklemek amacıyla sağladığı bir kolaylık.
Öğrenci Pasaportu (Harçsız Pasaport) Tanımı
10 Şubat 2016 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan 6663 sayılı yasayla belirli bir yaşın altında olup eğitim hayatı devam eden gençlerden pasaport harcı alınmayacağına dair kanun maddesi yürürlüğe girdi. Bu durumundaki gençlerin pasaport harcı ödemeden yalnızca defter bedeliyle alabildikleri umuma mahsus bordo renkli pasaporta harçsız pasaport deniliyor.
Standart pasaportla öğrenci pasaportu görünüm olarak aynı. Her ikisi de bordo renginde veriliyor. İkisi arasındaki temel fark öğrenci pasaportunda yalnızca defter bedeli alınırken standart pasaportlarda deftere ek olarak bir de harç bedeli alınması. Ayrıca öğrenci pasaportları 25 yaşını doldurmamış gençlere verilirken normal pasaport için herhangi bir yaş sıralaması bulunmuyor.
Öğrenci Pasaportu Ne İşe Yarar?
Öğrenci pasaportunu yurt dışında eğitiminde, Erasmus programlarında, yaz okullarında, kültürel etkinlikler veya turistik seyahatlerinde kullanabilirsin. Düşük maliyetle pasaport sahibi olabilmen için en ideal seçenek bu pasaport. Ayrıca bu pasaport sayesinde global olarak daha fazla deneyim kazanabilir hatta uluslararası düzenlenen programlara da daha rahat katılabilirsin.
Öğrenci pasaportuna sahip olduğunda Türkiye’nin anlaşmalı olduğu, vizesiz gidilebilen her ülkeye rahatlıkla seyahat edebilirsin. Vizeyle gidilebilen Schengen ülkeleri veya Amerika gibi ülkeler içinse ayrı bir vize başvurusunda bulunman gerekiyor.
Öğrenci Pasaportunun Avantajları
Standart umuma mahsus pasaporta sahip olabilmek için harç bedeli isteniyorken öğrenci pasaportunda bundan muaf tutuluyorsun. Bu sayede daha düşük maliyetle kolayca pasaport sahibi olabiliyorsun. Bunun yanı sıra tıpkı standart bordo pasaportlarda olduğu gibi bunda da pasaportunun geçerli olduğu her ülkeye seyahat etme fırsatın var.
Öğrenci Pasaportunu Kimler Alabilir?
Türkiye’de Millî Eğitim Bakanlığına veya Yükseköğretim Kuruluna bağlı bir kurumda eğitimine devam edenler arasından gerekli şartları sağlayanlar hiçbir ek belgeye ihtiyaç duymadan yalnızca öğrenci belgeleriyle bu pasaportu alabiliyor.
Öğrenci Pasaportu Şartları
Bu pasaporta sahip olabilmek için birkaç şartı karşılamak gerekiyor. Öğrenci pasaportu almanın ilk şartı 25 yaşını doldurmamış Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak. Ancak yurt dışında eğitim görüyorsan yaş sınırı aranmıyor. Yaş sınırından sonra istenen diğer şart aktif olarak öğrencilik hayatının devam ediyor olması. Öğrenimini donduran bireyler maalesef öğrenci pasaportu fırsatından faydalanamıyor.
Hangi Öğrenciler Harçsız Pasaport Alabilir?
Öğrenci pasaportu denildiğinde ilk akla gelen genellikle üniversite öğrencileri oluyor. Oysa ki bu büyük bir yanılgı. Bu pasaportu alabilen öğrenci yelpazesi oldukça geniş diyebiliriz. 2016 yılında getirilen düzenlemeyle ve Nüfus Müdürlüğünün verilerine göre artık reşit olmayan öğrencilerin dahi pasaport alma imkânı bulunuyor.
18 yaşını henüz doldurmamış örgün eğitim kapsamındaki lise öğrencileri vasilerinin yanında olması veya noterden muvafakatname vermesi şartıyla bu pasaportu alabiliyorken ön lisans, lisans, yüksek lisans, doktora ve açık öğretim programına kayıtlı öğrenciler de aldıkları öğrenci belgesiyle harçsız pasaport hakkından faydalanabiliyor.
18 Yaş Altı Öğrenciler İçin Başvuru Süreci
Reşit olmayan yani henüz 18 yaşını doldurmamış bir öğrenciysen pasaportu alabilmen için yetişkinlere kıyasla farklı bir prosedür seni bekliyor. 18 yaşından küçük bireylerin kendi başlarına resmî imza yetkileri bulunmuyor. Bu sebeple pasaport alma sürecinde anne-baba ya da vasi, yasal temsilciler olarak onay veriyor. Ergin olmayanların ve kısıtlıların pasaport alabilmeleri için yasal temsilcileri tarafından noterlerce ve dış temsilciliklerce düzenlenen onay belgesine de muvafakatname deniyor.
Eğer annenle ve babanla birlikte bulunduğun şehirdeki, ilçedeki nüfus müdürlüğüne gidebilirsen memur huzurunda imzalar atıldığından noter masrafı olmaksızın belge temin edilebilir. Ancak anne veya baban randevuya gelemiyorsa gelmeyen ebeveyn için mutlaka noterden onaylı bir muvafakatname düzenlenmesi gerekiyor. Bu belge yasal vasinin “Çocuğumun pasaport almasına izin veriyorum.” beyanıdır.
Öğrencilik Bittiğinde Pasaport Ne Olur?
Diyelim ki pasaportunu aldın ve eğitimini tamamlarken dünyayı da bir güzel gezdin ama mezuniyet geldi çattı. Mezuniyet sonrası “Acaba pasaportum hemen geçersiz mi sayılıyor?” sorusu neredeyse tüm gençlerin aklını kurcalıyor. Mezuniyetin ardından pasaportunun iptal edilmesi gibi bir düşünce olabiliyor. Ancak açık ve net şekilde söyleyebiliriz ki böyle bir durum söz konusu değil. Sadece sen pasaport başvurunu yaparken öğrencilik durumunun aktif olması gerekiyor. Yani pasaportu alırken bu şartı sağlıyor olman yeterli.
Pasaportunun üzerinde yazan “geçerlilik tarihi” pasaportunun kullanım süresini gösteriyor. Mezun dahi olsan pasaportunu kullanmaya devam edebilirsin. Sınır kapısındaki görevli kişi senin hâlâ öğrenci olup olmadığına değil, pasaportunun geçerlilik süresine ve vizene bakar.
Şunu da hatırlatmamızda yarar var: Pasaportunun süresi bittiğinde öğrencilik durumun da sona erdiyse yeni başvurunda harçsız pasaport alabilmen mümkün değil.
Öğrenci Pasaportu ile Normal Pasaport Arasındaki Farklar
Pasaport randevuna gittin ve pasaportunu eline aldın. Pasaporta dikkatli baktığında standart umuma mahsus bordo pasaportla bire bir aynı olduğunu görebilirsin. Evet, dışarıdan bakıldığında öğrenci pasaportuyla normal pasaport arasında görünümde hiçbir fark bulunmuyor. Her ikisi de umuma mahsus pasaport kategorisine girdiği için aynı bordo renkli kapağa ve tasarım özelliklerine sahip. Peki, öyleyse aralarında nasıl bir fark var?
İkisi arasındaki farkları şöyle detaylandırabiliriz:
- İki pasaport arasındaki temel fark, daha önce de altını çizdiğimiz gibi başvuru esnasında ödenmesi gereken harçlarla ve bedellerle alakalı. Normal bir pasaport almak istediğinde 6 aydan 10 yıla kadar, seçtiğin süreye bağlı olarak değişen pasaport harcı ve defter bedeli ödemen gerekiyor. Ancak öğrenci pasaportunda devlet pasaport harcını tamamen sıfırlıyor ve öğrencilerin yalnızca defter bedelini ödemesi gerekiyor.
- Normal bir pasaport alabilmek için Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olman yeterli. Başka herhangi bir yaş sınırı veya öğrencilik şartı aranmıyor. Harçsız öğrenci pasaportu alabilmek içinse Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak, 25 yaşını doldurmamış olmak, öğrenci statüsünde olmak ve öğrenciliğin aktif olarak devam ediyor olması şartları aranıyor.
- Normal pasaportlarda 10 yıllık süre için oldukça standart bir işlem yapılıyor. Ama öğrenci pasaportunda süre senin 25 yaşını dolduracağın güne göre optimize ediliyor.
Harç Muafiyeti Nedir?
Harç muafiyeti, aktif olarak öğrenci statüsü devam eden gençlerin bordo pasaport başvurusu yaparken yüksek pasaport masraflarından muaf tutulması demek.
25 yaş altı öğrencilerin pasaport harcından muafiyetleri 492 Sayılı Harçlar Kanunu ile düzenlendi. Bu düzenlemeye göre 492 sayılı Harçlar Kanununun “Harçtan Müstesna İşlemler” başlıklı 85. inci maddesinin birinci fıkrasına eklenen (h) bendiyle “eğitimi devam eden 25 yaşını doldurmamış öğrencilere verilecek pasaportlar” hükmü getirildi.
Bu hükme göre harçsız öğrenci pasaportu alarak bilimsel, sosyal, kültürel ve sportif etkinliklerine katılmak veya eğitim amacıyla yurt dışına çıkış yapmak isteyen öğrencilerin öğrenci belgesiyle pasaport birimlerine müracaat etmesi gerekiyor.
Defter Bedeli ve Pasaport Harcı Arasındaki Fark
Pasaport başvuru sürecinde karşına iki farklı ödeme kalemi çıkıyor. Bunlar pasaport harcı ve pasaport defter bedeli. Birçok kişi her ikisini de tek bir pasaport ücreti olarak düşünebiliyor ama alında her ikisi de bambaşka ödemeler. Pasaport harcı devletin sana sunduğu pasaport hizmeti karşılığında senden aldığı bir tür vergi. Bu miktar pasaportunun geçerlilik süresine bağlı olarak değişiklik gösteriyor. 6 aydan 10 yıla kadar değişen sürelere sahip pasaportlar için ödenecek ücret, sürenin uzamasıyla orantılı olarak artıyor.
Pasaport harcı bir vergi türüyken defter bedeli yani diğer adıyla “değerli kâğıt bedeli”, o pasaportun fiziksel üretiminden çıkan üretim maliyeti oluyor. Bu miktar pasaportu kaç yıllık alırsan al değişmiyor.
Pasaport Süresi ve Geçerlilik
Öğrenci pasaportu alırken en kafa kurcalayan soru “Pasaportumu kaç yıllık alabilirim?” sorusudur. Normal bordo pasaport alımlarında isteyenler 10 yıla kadar süre seçebiliyorken öğrenci pasaportundaki sistem daha farklı işliyor.
Öğrenci pasaportunun temel kuralı, Türk vatandaşı olup 25 yaşını doldurmaman. Bu yüzden Nüfus Müdürlüğüne gittiğin zaman sistem sana otomatik olarak 25 yaşını doldurduğun güne kadar geçerli olan bir pasaport tanımlıyor. Örneğin 23 yaşında bir öğrenciysen alacağın pasaport ancak 2 yıllık olabilir.
Pasaportunu öğrenciyken alıp bir yıl sonra mezun oldun diyelim. Pasaportun geçerlilik süresi biter mi? Daha önce de altını çizdiğimiz gibi elbette hayır. Pasaportunun üzerinde yer alan son geçerlilik tarihi ne zamansa o güne kadar dilediğin gibi seyahat edebilir, dünyayı keşfetmeye devam edebilirsin!
Yurt dışında okuyan bir öğrenciysen süreyle alakalı sınırlar genellikle biraz daha esnek tutulabiliyor. Yurt dışında örgün eğitimde olan öğrenciler için 25 yaş sınırı bulunmuyor. Yurt dışında eğitim görüp 25 yaşını doldursan bile pasaportunu kullanabiliyorsun.
Öğrenci Pasaportu Nasıl Alınır? (Adım Adım Başvuru Süreci)
Öğrenci pasaportu alma işlemleri toplamda 5 aşamadan oluşuyor. Gel, her bir aşamayı ayrı bir başlık altında detaylı olarak ele alalım.
1. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Sisteminden Randevu Almak
Pasaport sahibi olma yolculuğunda ilk ve en kritik adım doğru yerden doğru şekilde randevu alabilmek. Peki, sen bir öğrenci olarak bu durumu nasıl doğru ve hızlı şekilde yönetebilirsin?
İlk olarak nüfus müdürlüğünün çevrim içi randevu portalı üzerinden pasaport randevusu alabilirsin. Bunun için internet tarayıcını açarak Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün resmî randevu sayfasına giriş yapmalısın. Ekrandaki “Pasaport” sekmesine tıkladıktan sonra karşına çıkan üç farklı pasaport içinden senin için geçerli olan Umuma Mahsus Pasaport seçeneğini işaretlemelisin. Bu adıma dikkat etmende fayda var çünkü yanlış pasaport türü için randevu alırsan randevu günün gelip çattığında müdürlük personeli randevun olsa da işlemini gerçekleştiremiyor. Böyle bir durumda tüm başvuru sürecini yeniden yapman gerekiyor.
İkinci bir seçenekse ALO 199 Randevu Hattı’nı arayarak randevu oluşturmak. Eğer internete o an erişimin yoksa veya sistemde yaşanan bir yoğunlukla karşılaşırsan Türkiye’nin her noktasından ALO 199 Vatandaş Etkileşim Merkezi’ni rahatlıkla arayabilirsin. Bağlandığın müşteri temsilcisine “Öğrenci pasaportu başvurusu için randevu oluşturmak istiyorum.” dersen temsilci sana en yakın nüfus müdürlüğündeki boş saat ve günleri listeleyecektir. Sen de senin için hangi saat ve gün uygunsa belirleyip randevu işlemlerini tamamlayabilirsin.
Randevun oluşturulduktan sonra kullandığın hat numarasına bir onay mesajı geliyor. Bu mesaj randevu saatin, yerin ve yanına alman gereken temel belgeler hakkında sana hatırlatmalar yapar. Eğer randevu günü bir işin çıkar ve gidemeyecek olursan randevunu mutlaka çevrim içi sistem üzerinden en geç yarım saat öncesine kadar iptal etmelisin. Eğer randevu iptalinde bulunmazsan sistem seni randevuya gelmeyen kişi olarak işaretleyebiliyor. Bu durumda da yeni bir pasaport randevusu almak istediğinde belirli bir süre randevu alman engellenebiliyor. Bunun önlemini almak için telefonuna sana randevunu hatırlatacak bir hatırlatıcı oluşturabilirsin.
2. Gerekli Belgeleri Hazırlamak
Randevu saatin yaklaştığında elinde eksik bir evrakla müdürlüğe gitmemek için son bir kez belgelerin üzerinden geçmelisin. Nüfus müdürlüğüne giderken yanında götürmen gereken belgeleri şöyle listeleyebiliriz:
- T.C. Kimlik Kartı: Pasaport başvurusunda kimlik kartının aslı mutlaka yanında bulunmalı. Fotokopi veya ehliyet bazı durumlarda kimlik tespiti yapılmasında yeterli kabul edilmiyor. Eğer kimlik kartında herhangi bir eskime, bozulma veya başka bir hasar varsa ya da üzerindeki fotoğraf artık sana benzetilemiyorsa pasaport memuru önce seni kimlik yenilemeye gönderebilir. Garantiye almak için kimliğinin güncel ve okunabilir olmasına özen göstermelisin.
- Öğrenci Belgesi: Harçsız pasaport alabilmen için aktif bir öğrenci olduğunu belgelemen gerekiyor. Hak sahibi olduğunun ispatınıysa e-Devlet sistemi üzerinden alacağın öğrenci belgesiyle yapabilirsin. (Üniversite, lise veya dengi eğitim kurumlarında öğrenim görenler için geçerlidir.)
- Biyometrik Fotoğraf: Pasaport işlemlerinde kullanılmak üzere son 6 ay içinde çekilmiş biyometrik fotoğrafının olması gerekiyor. Unutma eğer eski pasaportundaki 6 aydan eski fotoğrafı ya da kimliğindeki fotoğrafı götürürsen sistem bunu reddeder. Böyle bir durumla karşılaşmamak için yüz hatlarının belli olduğu güncel bir fotoğraf çektirmeye özen gösterebilirsin.
- Eski Pasaport (Varsa): Daha önceden almış olduğun (ne zaman aldığın fark etmez) bir pasaport varsa başvuru günü diğer belgelerinle birlikte onu da müdürlüğe teslim etmelisin. “Süresi bitti, artık işe yaramaz.” diye bir yanılgıya düşme. Nüfus müdürlüğü yeni pasaportunu sisteme tanımlamadan önce eski pasaportunun iptalini gerçekleştirmek için müdürlüğe teslim edilmesini istiyor.
3. Pasaport Defter Bedelini Ödemek
Defter bedeli ödemesini vergi dairesi müdürlüklerine giderek veya resmî internet sitesi aracılığıyla yapabilirsin. Buna ek olarak anlaşmalı banka şubelerinin ATM’lerine giderek veya PTT şubeleri aracılığıyla da ödeyebilirsin. Ödeme yaptığında bu bilgi müdürlük sistemine otomatik olarak düşüyor. Dilersen bu adımda tedbir amaçlı olarak defter bedelini ödediğini gösteren dekontu belgelerinin arasına ekleyebilirsin.
4. Nüfus Müdürlüğünde Başvuruyu Tamamlamak
Bu adımda müdürlükte görevli memur getirdiğin belgeleri kontrol ediyor ve pasaport hakkının sistemde aktif olup olmadığı teyit ediliyor. Belgelerin kontrolünden sonra biyometrik veri (parmak izi gibi) girişin yapılıyor. Tüm veriler sisteme işlendikten sonra imza ve onay süreci başlıyor. Onay sürecinden sonra pasaportun basılıp adresine teslim edilmesi için işlem başlatılıyor.
5. Pasaportun Teslim Edilmesi
Pasaportun yola çıktığı anda sana mesaj üzerinden takip numarası gönderiliyor. Bu numaradan kargonun durumunu izleyebilirsin. Güvenlik gerekçesiyle kargo yalnızca sana veya başvuru sırasında belirttiğin ek kişi kimse ona teslim ediliyor. Eğer teslimat günü belirttiğin adreste olmazsan pasaportun PTT şubesine geri getirilir. Bu durumda pasaportunu şubeden kendin alman gerekir.
Öğrenci Pasaportu İçin Gerekli Belgeler
Öğrenci olarak yararlanacağın pasaport için randevuna giderken dosyanda ek olarak mutlaka bulunması gereken bazı belgeler var. Bu belgeleri şu başlıklarda inceleyelim:
Temel Başvuru Evrakları
Standart umuma mahsus pasaport randevusuna giderken başvuru anında yanında T.C. kimlik kartının aslının, varsa eski pasaportunun ve biyometrik fotoğrafının mutlaka bulunması gerektiğini söylemiştik. Buna ek olarak öğrenci olduğuna dair kanıt niteliğinde olan öğrenci belgeni de dosyaya eklemelisin. Bunun dışında prosedürün standart bordo pasaportla aynı işlediğini söyleyebiliriz.
Öğrenci Belgesi Nasıl Alınır?
e-Devlet üzerinden barkodlu veya karekodlu olarak öğrenci belgeni kolayca alabiliyorsun. Eğer sistemden bu belgeyi alamazsan eğitim aldığın okulun öğrenci işleri birimine giderek alacağın belgeyi de ibraz edebilirsin. Ancak bu durumda öğrenci belgenin ıslak imzalı ve mühürlü olmasına çok dikkat etmelisin.
Fotoğraf Şartları
Başvuru için biyometrik fotoğraf çektirmen gerektiğinden söz etmiştik. Peki, biyometrik fotoğraf nasıl olmalı? ICAO standartlarına göre yüzün, fotoğrafın tam merkezinde olmalı. Bu sayede pasaport kontrol cihazları senin yüz hatlarını dijital olarak haritalandırabiliyor. Fotoğraf çekimine giderken günlük yaşantında olduğundan daha farklı görünmene yol açabilecek şekilde makyaj yapmamaya dikkat etmelisin. Aksi durumda pasaport başvuru esnasında veya pasaport kontrol noktalarında görevli personelin kimlik doğrulaması yapması güçleşebilir.
Öğrenci Pasaportu Ücreti Ne Kadar?
Öğrenci pasaportu alan gençler yalnızca pasaport defter bedelini ödeyerek pasaport sahibi olabiliyor. Söz konusu bedelin her yıl ocak ayında değiştiğini belirtelim.
Öğrenci Pasaportu Ücretsiz mi?
Hayır ücretsiz değildir. Öğrenci pasaportu alırken harç ödemesinden muaf tutuluyorsun ancak belirlenen defter bedelini ödemen gerekiyor.
2026 Pasaport Defter Bedeli
2026 yılı için belirlenen pasaport defter bedeli 1.351 Türk lirasıdır.
Normal Pasaport ile Fiyat Karşılaştırması
Normal umuma mahsus 6 aylık pasaport 2026 yılı için 2.806,50 Türk lirası harç ve 1.351 Türk lirası defter bedeli olmak üzere toplamda 4.157,50 Türk lirası ödenmesi gerekir. Bu ücret 1 yıllık pasaport için 5.454 TL, 2 yıl için 8.049,50 TL, 3 yıl için 10.867 TL ve 10 yıl içinse 14.761,40 TL’dir. Öğrenci pasaportundaysa süre fark etmeksizin yalnızca 1.351 TL ödenir.
Öğrenci Pasaportu Kaç Günde Çıkar?
Pasaportların basım ve teslim süreleri yoğunluğa göre değişebiliyor.
Ortalama Başvuru Süresi
Nüfus müdürlüğüne belgeleri eksiksiz şekilde teslim ettikten sonra geriye kalan işlemleri görevli kişi bir saat içerisinde tamamen bitirmiş oluyor. Bu süre içinde belgelerin incelenir, biyometrik verilerin alınır ve onay işlemin gerçekleştirilir.
Pasaportun Teslim Süresi
Pasaport başvurusunun tamamlanmasından sonra genellikle 7 ila 10 iş günü içinde pasaport teslimi yapılıyor. Ancak kimi zaman bu sürenin 1 ayı bulabildiği de oluyor. Pasaport işlemlerini Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün https://randevu.nvi.gov.tr adresinden, e-Devlet Kapısı veya ALO 199 Çağrı Merkezi üzerinden takip edebilirsin.
Yurt Dışında Yaşayan Öğrenciler İçin Süre
Pasaport başvuruları konsolosluklar aracılığıyla yapılıyor ve genellikle 15 ila 25 iş günü içinde gönderiliyor.
Öğrenci Pasaportu Alırken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Pasaport alma işlemlerinde başvurudan önce ve başvuru sırasında birçok hata yapılıyor. Hatasız bir pasaport alım süreci için aşağıdaki adımları takip etmelisin:
Başvurudan Önce Yapılması Gereken Kontroller
Öğrencilik durumunun aktif olmasına dikkat etmelisin. Dikkatle altını çizdiğimiz gibi aktif olmayan öğrencilik durumunda pasaport hakkı tanınmıyor. Eğer eğitimini dondurduysan öğrenci pasaportundan yararlanmak ne yazık ki mümkün değil.
Başvuruda En Sık Yapılan Hatalar
Başvuruda en sık karşılaşılan hatalardan biri yanlış ödeme yapılması. Bunun yanı sıra güncel olmayan veya imzasız ya da barkodsuz öğrenci belgesi sunulması. Ayrıca 25 yaş sınırını yanlış hesaplamak ve 18 yaş altı için muvafakatname belgesinin eksik olması da diğer sık hatalardan.
Pasaport Başvurusu İçin En Doğru Zaman
Başvuru yapmak için en doğru zaman seyahat edeceğin tarihten yaklaşık 2 ila 3 ay öncesidir.
Öğrenci Pasaportu Hakkında Sık Sorulan Sorular
Öğrenci pasaportu nedir?
Öğrencilerin seyahat özgürlüğünü kullanabilmesi için devlet tarafından verilmiş bir hak. Bu hakkın detaylarını öğrenmek istersen “Öğrenci Pasaportu Nedir?” başlıklı bölümümüzü inceleyebilirsin.
Öğrenci pasaportu nasıl alınır?
Öğrenci pasaportu başvurusu yapmak için öncelikle Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün çevrim içi sistemi üzerinden randevu almalısın. Ardından başvuru için gerekli belgeleri tamamlayıp başvurunu yapabilirsin. Mevzuata uygun şekilde tamamladığın başvurudan sonra yaklaşık 10 iş günü içinde pasaportunu teslim alman mümkün. Bu sürenin mevcut yoğunluğa göre değişebileceğini belirtelim.
Eğer konuyla alakalı daha detaylı bilgi almak istersen “Öğrenci Pasaportu Nasıl Alınır? (Adım Adım Başvuru Süreci)” başlıklı bölümden sürecin nasıl ilerlediğine bakabilirsin.
Öğrenci pasaportu kaç yaşına kadar alınabilir?
5682 sayılı Pasaport Kanunu Madde 12 ve Harçlar Kanunu Tarifesi uyarınca standart umuma mahsus bordo renkli öğrenci pasaportu alabilmek için üst yaş sınırı 25 olarak belirlenmiştir. Bundan dolayı 25 yaşın bitip 26 yaşından gün almaya başladığında sistem seni artık “harçsız pasaport alabilir” kategorisine dâhil etmiyor.
25 yaşını doldurmana rağmen öğrencilik durumun devam ediyorsa ve akademik bir çalışma, konferans, eğitim semineri veya okul projesi için yurt dışına çıkman gerekiyorsa öğrenci belgesinin yanında öğreniminin devam ettiği gösteren bir görevlendirme/hizmet belgesi edinmen şart. Bunu öğrencisi olduğun üniversiten almalısın. Bunun yanı sıra yurt dışında eğitimin devam ediyorsa 25 yaş sınırı aranmıyor. Pasaport talebinde bulunabilmen için apostilli veya eğitim ataşesi onaylı öğrenci belgenin vergi dairesi müdürlüklerince onaylanması gerekiyor.
Açık öğretim öğrencileri harçsız pasaport alabilir mi?
Elbette. Açık öğretim programlarına kayıtlı bir öğrenciysen ve 25 yaşını geçmediysen öğrenci pasaportu alma hakkına sahip oluyorsun. Bunun için yapman gereken senden istenilen öğrenci belgesi ve diğer evrakı bağlı bulunduğun ildeki nüfus ve vatandaşlık işleri genel müdürlüklerinden birine ibraz etmek.
Öğrenci pasaportu tamamen ücretsiz mi?
Hayır. Öğrenciler pasaport harcından muaf tutuyor, defter bedelini ödemeleri gerekiyor.
Öğrenci pasaportu kaç yıl geçerli?
Öğrenci pasaportu 6 aydan birkaç yıla kadar değişebilen sürelerde alınabiliyor. Burada esas alınan konu öğrencinin 25 yaşına hangi tarihte gireceği.
Öğrenci pasaportu kaç günde çıkar?
Pasaport başvurunu yaptıktan sonra 5 ile 7 iş günü içerisinde pasaportun hazırlanıyor. Basımı yapılan pasaportun teslim süresi, başvuru yaptığın nüfus müdürlüğünün yoğunluğuna ve ikamet ettiğin şehrin Ankara’ya olan uzaklığına göre değişebiliyor. Zira pasaportların tamamı Ankara’da basılıyor. 56 ana il merkezinden birinde ikamet ediyorsan 1 gün, diğer il merkezlerindeysen 2 gün, ilçe merkezlerinden birinde yaşıyorsan ortalama 4 iş günü içerisinde PTT tarafından teslim ediliyor.
Zaman zaman pasaport süreçlerinde yoğunluk yaşanabildiğinden hazırlama veya teslim etme sürelerinde gecikme yaşanabiliyor. Seyahat planını veya eğitim dönemini aksatmamak için önceden başvuru yapmalısın. Ayrıca başvuru sürecinde senden istenen belgeleri eksiksiz şekilde teslim edersen sürecin daha sorunsuz geçebilir.
Mezun olduktan sonra öğrenci pasaportu geçerli mi?
Evet, mezun olup öğrencilik durumun sona erdiğinde pasaportun geçerliliği kendiliğinden bitmiyor, pasaport süren dolana kadar onu kullanmaya devam edebilirsin. Ancak yeni bir pasaport başvurusu yapman durumunda veya pasaportunu yenileme işlemlerinde öğrenci statüsünden faydalanamıyorsun. Bundan dolayı eğitim hayatın devam ederken pasaportunu uzun süreli olarak alman daha yararlı olabilir.
18 yaş altı öğrenci pasaportu alabilir mi?
Evet. 18 yaş altı Milli Eğitim Bakanlığına bağlı eğitim kurumlarında örgün eğitime devam eden bir öğrenciysen bu fırsattan faydalanabiliyorsun. Yalnız Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün belirlediği 18 yaş altı ergin olmayan bireylerin pasaport başvurusuna gelirken anneleriyle ve babalarıyla birlikte gelmeleri veya muvafakatname vermeleri gibi koşulları yerine getirmen isteniyor.
Öğrenci pasaportu ile vizesiz ülkelere gidilebilir mi?
Evet, öğrenci pasaportunu aldıktan sonra vizesiz ülkelere dilediğin gibi seyahat edebilirsin. Vizesiz seyahat süreleri ülkelerin politikalarına bağlı olarak farklılık gösterebiliyor. Genellikle en fazla 90 gün olacak şekilde vizesiz seyahat izni veriliyor. Vizesiz girişlerde seyahat izni alınmasıysa zorunlu tutuluyor. Çevrim içi vize alarak sınır kapısında vize veya pasaport ile giriş yapabileceğin pek çok ülke bulunuyor. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşıysan 2026 yılı itibarıyla Güney Kore, Mısır, Meksika, Bosna-Hersek, Karadağ, Azerbaycan, Gürcistan ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti gibi çoğu ülkeye vizesiz olarak seyahat edebiliyorsun.
